จังหวัดพะเยา

ID: 
110
ประเภท: 
ค่าวจ๊อย
ทำนอง: 
ช้างข้ามโต้ง
หมวดหมู่: 
ปกิณกะ
สรุปเรื่องราว: 
บทประพันธ์ค่าว เรื่อง “จังหวัดพะเยา” กล่าวถึงประวัติความเป็นมาของจังหวัดพะเยา ซึ่งผู้ประพันธ์ได้ศึกษาจากหลักศิลา กล่าวไว้ว่า ปฐมกษัตริย์องค์แรกของเมืองพะเยา คือ ขุนจอมธรรม เดินทางมาจากเชียงแสนและได้สร้างเมืองพะเยาเมื่อพ.ศ.๑๖๓๙ จนกระทั่ง พ.ศ.๑๖๕๙ พระองค์ได้สวรรคตลง โอรสองค์แรกของพระองค์ชื่อ พญาเจื๋อง ขึ้นครองราชย์แทน พระองค์ทรงแผ่ขยายอาณาจักรไปรอบๆ เช่น เมืองแก๋วแมน ต๋าท็อก ตะโก้ หงสา จนถึงตอนใต้ของล้านนา เวียงจันทร์ ผู้ครองราชย์สืบเนื่องต่อจากพญาเจื๋อง คือ ขุนจอง ขุนแก้ว ขุนเล้า ขุนเส้า ขุนจ๋อม ขุนปัน ขุนมิ่งเมือง ตามลำดับ จนถึงสมัยของพ่อขุนงำเมือง บ้านเมืองเจริญรุ่งเรืองมาก จนกระทั่งถึงสมัยของพญาคำลือ ได้ยุบรวมเข้ากับอาณาจักรล้านนา จนกระทั่งพ.ศ.๒๑๐๑ จึงเสียดินแดนให้กับพม่าโดยมีบุเรงนองเป็นแม่ทัพ ตกเป็นเมืองขึ้นของพม่าเป็นเวลา ๒๒๖ ปี จนกระทั่ง พ.ศ .๒๓๑๗ เจ้ากาวิลละและพระยาตาก ช่วยกันตีเมืองกลับคืนมา ขณะนั้นมีชื่อว่า “ ภูกามยาว” และเป็นอำเภอพะเยาในเวลาต่อมา เมื่อบ้านเมืองขยายอาณาบริเวณมากขึ้น จึงแยกจากจังหวัดเชียงรายเป็นจังหวัดพะเยา ในวันที่ ๒๘ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๒๐ สมัยนายกรัฐมนตรีธานินทร์ กรัยวิเชียร ซึ่งเป็นจังหวัดที่ ๗๒ ของประเทศไทย สถานที่สำคัญของจังหวัดพะเยาคือ อนุสาวรีย์พ่อขุนงำเมือง ซึ่งมีการบวงสรวงทุกวันที่ ๕ มีนาคม ของทุกปี มีกว๊านพะเยา ทะเลสาบน้ำจืดขนาดใหญ่ เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ปลาต่างๆ และมีทัศนียภาพที่สวยงามมาก
Poem body PDF: 
Publisher: 
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, สำนักหอสมุด
Publisher.Place: 
เชียงใหม่
Contributor: 
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, ผู้ให้ทุนสนับสนุน; ผศ.หทัยวรรณ ไชยกุล, ที่ปรึกษาด้านข้อมูล
Date created: 
2560
Format.IMT: 
Video/mp4, pdf
Rights: 
© มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
Rights Access: 
ท่านอาจจะบันทึกหรือพิมพ์รูปภาพเพื่อการวิจัยและการศึกษาค้นคว้า ถ้าท่านต้องการใช้สำหรับวัตถุประสงค์อื่นๆ ท่านต้องติดต่อสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อขออนุญาตใช้