ต๋ำนานขุนหลวงวิลังคะ

ID: 
104
ประเภท: 
ค่าวจ๊อย
ทำนอง: 
วิงวอน
หมวดหมู่: 
ตำนาน
สรุปเรื่องราว: 
บทประพันธ์ค่าว เรื่อง “ต๋ำนานขุนหลวงวิลังคะ” กล่าวถึงตำนานเรื่องราวชีวิตช่วงหนึ่งของขุนหลวงวิลังคะ กษัตริย์ของชนเผ่าลัวะ ผู้สร้างอาณาจักรอยู่ใบริเวณเชิงเขาดอยสุเทพ และที่ราบลุ่มแม่น้ำปิง เป็นผู้ที่มีวิชาอาคม มีพละกำลังมากและมีความชำนาญในการพุ่งสะเหน้า และได้หลงรักเจ้าแม่จามเทวี ผู้ปกครองนครหริภุญไชย จึงส่งฑูตไปเจรจาเพื่อของตัวพระนางมาเป็นชายา ฝ่ายเจ้าแม่จามเทวีนั้นไม่ได้ปฏิเสธหรือตอบรับ แต่ด้วยปฏิภาณไหวพริบ จึงฝากทูตไปทูลขุนหลวงวิลังคะว่า หากพุ่งสะเหน้าได้ถึงเขตเมืองหริภุญไชยได้จะยอมอภิเษกสมรสด้วย และในการนั้นนางได้ฝากหมวกให้กับขุนหลวงวิลังคะ โดยนางได้ใช้ผ้าชุบประจำเดือนเคียนรอบหมวกเพื่อทำลายวิทยาคุณที่ขุนหลวงวิลังคะมีอยู่ เมื่อถึงเวลานัดหมายขุนหลวงวิลังคะ ก็พุ่งสะเหน้าสุดแรง แต่ตกไม่ถึงเมืองหริภุญไชย จึงเกิดความผิดหวังและเสียใจและตรอมใจตาย ในที่สุด ก่อนสิ้นชีวิต ขุนหลวงวิรังคะได้ขอให้เสนาอำมาตย์นำศพของท่านไปฝังไว้ ณ สถานที่ที่ขุนหลวงจะสามารถมองเห็นเมืองหริภุญไชยได้ตลอดเวลา ชาวเมืองได้ตั้งศาลและมีความเชื่อว่าดวงวิญญาณของขุนหลวงจะสถิตอยู่ ๓ แห่งได้แก่ ๑) ดอยคว่ำหล้อง ๒) บ้านเมืองก๊ะ อำเภอแม่ริม และ ๓) บริเวณดอยคำ อำเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งตั้งอยู่ทิศใต้ของดอยสุเทพ ปัจจุบันบนยอดดอยมีวัดชื่อว่า วัดพระธาตุดอยคำ บนวัดแห่งนี้มีอนุสาวรีย์ขุนหลวงวิรังคะประดิษฐานที่ลานวัดใกล้เจดีย์ และที่ดอยคำแห่งนี้เป็นที่สถิตดวงวิญญาณของหัวหน้าลัวะซึ่งเป็นบรรพบุรุษของขุนหลวงวิรังคะ ชื่อว่า “ปู่แสะ ย่าแสะ”
Poem body PDF: 
Publisher: 
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, สำนักหอสมุด
Publisher.Place: 
เชียงใหม่
Contributor: 
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, ผู้ให้ทุนสนับสนุน; ผศ.หทัยวรรณ ไชยกุล, ที่ปรึกษาด้านข้อมูล
Format.IMT: 
Video/mp4, pdf
Rights: 
© มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
Rights Access: 
ท่านอาจจะบันทึกหรือพิมพ์รูปภาพเพื่อการวิจัยและการศึกษาค้นคว้า ถ้าท่านต้องการใช้สำหรับวัตถุประสงค์อื่นๆ ท่านต้องติดต่อสำนักหอสมุด มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อขออนุญาตใช้